Strona główna  Dzieje kultury  Stroje ludowe  Legendy  Tańce lubuskie  Zwyczaje, obrzedy  Instrumenty  Pieśni
    Obecnie ubiór lubuski reprezentuje stroje z Dąbrówki Wielkopolskiej. Strój ludowy na Ziemi Lubuskiej zachował się jedynie w polskich mniej dostępnych ośrodkach. W zachowanych resztkach odzieży można zauważyć pewne cechy wspólne występujące na całym obszarze Ziemi Lubuskiej oraz pewne różnice między strojem obszarów zachodnich i wschodnich. Stroje zachodnich regionów Ziemi Lubuskiej nawiązywały do strojów łużyckich, przyrzyckich i śląskich. Natomiast stroje z obszarów wschodnich nawiązywały do strojów wielkopolskich.


Stroje kobiece


Strój dziewczęcy


    Poniżej opisany strój stanowił odświętny ubiór dziewcząt na wyjście i na zabawę. Koszule szyto z trzech gatunków płótna: nadołek z najgrubszego, stanik z cieńszego i rękawy z najdelikatniejszego. Rękawy mocno marszczone, wyszywano u dołu w mankiet zakończony białą koronką. Naramienniki były ozdobione białym haftem.
    Kolejna część ubioru to biała spódnica, która z tyłu była mocno fałdowana. Dolne zakończenie spódnicy stanowiła wąska koronka. Dziewczęta nakładały na spódnice kabatki, sięgające do bioder. Krój kabatek był ten sam we wszystkich rejonach Ziemi Lubuskiej, zmieniał się jedynie zależnie od pory roku – materiał (płótno, jedwab w lecie, sukno, plusz w zimie) a zależnie od wieku i mody – kolor.     Na kabatek nakładano barwny oplecek zszyty z bogato ozdobioną haftem spódnicą. Obie te części stroju zszyte razem nazywano szorcem. Do dziś zachowane są zapaski zwane fartuchami. Fartuchy te nakłada się na spódnicę. Zapaski ozdobione paskiem, kokardami oraz pasami haftu i koronek. Zestawienie kolorystyczne zapaski i oplecki było przeważnie kontrastowe.
    Szyję dziewczęta przyozdabiały białym, tiulowym kryzikiem i dwoma lub czterema sznurami szklanych korali związanych z tyłu czerwoną wstążeczką. Włosy dziewczęta czesały w „płyjskę” tj. przedziałek na środku głowy i zaplatały w jeden warkocz zwinięty w kok. Na nogach nosiły białe, bawełniane pończochy. Obuwie stanowiły sznurowane na niskim obcasie trzewiki.





Strój mężatek


    
Najbardziej cenioną do dziś częścią stroju kobiet są duże, ręcznie haftowane czepki tzw. „kopki” (rejon Dąbrówki Wielkopolskiej). Jak źródła podają istniało pewne zróżnicowanie kopek na Ziemi Lubuskiej.
    Kobiety ubierały koszulę, spódnicę na szelkach i szorc jak w stroju dziewczęcym. Na szorc nakładano suknię koloru zielonego, granatowego lub bordo. Dla ozdoby wszywano w szwy na ramionach i plecach wąskie wypustki. Na suknię nakładano fartuch.     Podobnie jak młode dziewczęta ozdobę szyi u starszych kobiet stanowił kryzik tiulowy i czerwone korale.
Na terenach Dąbrówki Wielkopolskiej oprócz charakterystycznej części ubioru kobiet jakim jest czepiec jest jeszcze sić czyli chusta. Wełniane, drukowane pasami kwiatów i wykończone długimi frędzlami chusty kobiety nosiły na ramionach. Chusty te składano po przekątnej i narzucano na plecy. Główną część kryzy stanowił ułożony w fałdki pas tiulu.





Strój męski




Na obszarach babimojszczyzny strój męski przechodził rożne przemiany ulegając silnym wpływom wschodu i zachodu. Mężczyźni ubierali się w dwurzędowy, krótki, sukienny surdut, zwany „litewką”. Przyjęte było, że młodzi kawalerowie zakładali na siebie surdut w kolorze czerwonym, natomiast starsi, żonaci mężczyźni w ciemnym kolorze. Do tego były noszone białe koszule. Spodnie w lecie były również białe, w zimie wąskie, ciemne wpuszczone w czarne buty z cholewkami. Na szyi zawiązywano jedwabne chustki. Nakrycie głowy stanowił czarny kapelusz z czerwoną wstążką, za którą zatykano barwne pióra sójki.
 Wykonawcy  Bibliografia  Powrót do menu