piątek 22 marca 2019 imieniny Bogusława i Katarzyny 1832 - Zmarł Johann Wolfgang von Goethe
Do końca roku pozostało: 0 dni
Język polski
Interaktywna mapa szkół
Język polski Historia WOS Sztuka (plastyka i muzyka) Języki obce Religia i etyka
Matematyka Fizyka i astronomia Chemia Biologia Przyroda Geografia Technika Informatyka
Przedmioty zawodowe WF Ścieżki edukacyjne Wychowanie przedszkolne Nauczanie zintegrowane Więcej
Interpretacja wiersza Tadeusza Różewicza "pusty pokój"

Interpretacja (część I)

***

pusty pokój

pusty?
przecież ja w nim jestem

jestem piszę
wsłuchuję się w ciszę

na poduszce wgłębienie
po twojej głowie
wypełnia
wygładza
czas

I znowu ten sam Różewicz ze zdradzającą go formą i treścią tak typowymi dla większości jego utworów. Dwie niby-strofy, dziewięć wersów jedno- lub kilkuwyrazowych. W sumie kilkanaście słów-znaków, a właściwie słów-kluczy. Awangarda? Swobodna, niczym nie regulowana składnia. Oszczędność słowa doprowadzona do granic. Asceza językowa. Chłód.

Język jego poezji to język prozy, bo przecież liryka czysta i piękna "umarła w Oświęcimiu" wraz z człowiekiem i człowieczeństwem. Umarło dawne, tradycyjnie pojmowane, ujmowane i wyrażane przez dawnych poetów piękno. On, Różewicz jest "nie z tego świata". Znalazł się w nim przypadkowo. On jest z "epoki pieców".

W "innym świecie", w bólach, z trudem rodzi się nowe, inne piękno, które może się wcale nie narodzi. W zasobie słownym człowieka, który "ocalał", "prowadzony na rzeź", pojawiły się nazwy puste i jednoznaczne, a "pojęcia są tylko wyrazami" i nic nie znaczą.

A jednak za ascezą słowa kryje się rozległa treść. Poezja Różewicza to ciągłe poszukiwanie "nauczyciela i mistrza", który pomógłby mu dokonać rekonstrukcji jego świata. To poszukiwanie wydaje się być daremne. Trudną jest rzeczą, a może wręcz niemożliwą, przywrócić człowiekowi "słuch i mowę" i pomóc "jeszcze raz nazwać rzeczy i pojęcia".

Na szczęście poezja Różewicza nie zamyka się w utworach powojennych, choć piętno przeżycia wojennego jest w nim niezniszczalne. Jest tym, który ocalał z pogromu, lecz to było już wiele lat temu... Życie otrzymało ciąg dalszy, życie odpowiedziało też na wiele pytań stawianych wówczas... I właśnie przez pryzmat tamtych lat spogląda poeta na świat dzisiejszy, na współczesnego człowieka i współczesnego poetę - na siebie! Różewicz wręcz uparcie stara się znaleźć odpowiedź na pytanie: kim jest poeta naszych czasów? Konstruuje tę definicję w swoich utworach, bo wie, że "poezja współczesna to walka o oddech".

A świat nie jest już światem sprzed pięćdziesięciu laty, kiedy to dobro i zło przemieszało się całkowicie, trudno było oddzielić ciemność od światłości tak, że rzeczywistość wymagała wręcz nowego aktu stworzenia. Już wszystko powinno być poukładane... A tu - dramat cywilizacji. Ludożercy. Wszechogarniająca bylejakość. Nieporządek rzeczywistości. Czyżby poezja też umierała?

Według Różewicza niestety tak. On bada ten problem od początków swojej twórczości, wciąż sprawdza siłę i rolę poezji. W ostatnich jego utworach problem: artysta - świat wysuwa się na plan pierwszy. U źródła tak bolesnej teorii tkwi wciąż niezabliźniona rana powojenna. Oto kultura współczesna nie okazała się na tyle silna, by poukładać wszystko od początku. A w tym wszystkim jest poeta. Poeta współczesny.





Autor: Bogumiła Gruszczyńska-Kozan
Komentarze + Dodaj komentarz
Zapraszamy do wyrażania opinii, redakcja portalu Interklasa.
 
Nasi partnerzy:
MEN SchoolNet eTwinning Związek Powiatów Polskich PCSS
Cisco OFEK Przyjazna Szkoła Fundacja Junior FIO CEO
Parafiada net PR Orange IMAX Cinema City WSP TWP
IMAGE PPI-ETC ArcaVir Master Solution Device


Projekt Polski Portal Edukacyjny Interkl@sa
powstał i był realizowany w latach 2000-2011 dzięki wsparciu
Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności.

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej "Polityce Prywatności".


Pytania i uwagi: portal@interklasa.pl

Regulamin portalu /  Polityka prywatności /  Ochrona własności intelektualnej /  Zasady korzystania / 
Wyłączenie odpowiedzialności /  Biuro prasowe /  Zasady współpracy /  Redakcja /  Kontakt

Przejdź na stronę ucznia Przejdź na stronę nauczyciela Przejdź na stronę rodzica Certyfikat sieciaki.pl Przyjazna strona kidprotect.pl