niedziela 19 maja 2019 imieniny Iwa 1912 - Zmarł Bolesław Prus
Do końca roku pozostało: 0 dni
Lekcja wychowawcza
Interaktywna mapa szkół
Język polski Historia WOS Sztuka (plastyka i muzyka) Języki obce Religia i etyka
Matematyka Fizyka i astronomia Chemia Biologia Przyroda Geografia Technika Informatyka
Przedmioty zawodowe WF Ścieżki edukacyjne Wychowanie przedszkolne Nauczanie zintegrowane Więcej
  • Jak postępować gdy zetkniemy się z przemocą w środowisku szkolnym?
Jak postępować gdy zetkniemy się z przemocą w środowisku szkolnym?

Jak postępować gdy zetkniemy się z przemocą w środowisku szkolnym?

W potocznym znaczeniu termin „agresja” oznacza wrogie zachowania, które mają na celu wyrządzenie komuś straty, krzywdy, bólu.

Akty przemocy są na ogół potępiane. Jednakże niektóre z ich przejawów spotykają się ze społeczną tolerancją np.: tradycyjny model wychowania oparty jest na różnych metodach karania dzieci (kary cielesne, wyzwiska, grożenie, zastraszanie). Za przemoc, która nie jest traktowana jako przestępstwo, należy uznać powszechną zgodę na przemoc emocjonalną. Celem przemocy emocjonalnej jest chęć podporządkowania sobie drugiej osoby i zdobycie nad nią kontroli.

Wielu uczniów nie lubi szkoły z powodu złych relacji z nauczycielami i kolegami.

Przyczynami złych relacji w szkole mogą być:

  • Niewłaściwy ubiór,
  • Zaniedbanie w rodzinie,
  • Nieśmiałość,
  • Rozpieszczanie przez rodziców,
  • Wyniosłość,
  • Brak sukcesu w nauce bądź złe oceny,
  • Lekceważenie innych ze względu na stan posiadania rzeczy, itd.

Ofiary przemocy w szkole cierpią w milczeniu. Czują osamotnienie i bezsilność, nikt ich nie chroni. Nauczyciele w wielu wypadkach nie wiedzą o tym, że niektórzy uczniowie są prześladowani. Ofiary przemocy boją się „skarżyć”, aby nie wywołać zemsty kolegów i nie pogorszyć sytuacji. Nie powiedzą także nic w domu, gdyż boją się odwetu w przypadku gdyby rodzice interweniowali. Pozostawione więc są najczęściej samemu sobie, chyba, że ktoś z kolegów stanie w jego obronie

Bardzo często agresja skierowana jest na dzieci w jakiś sposób wyróżniające się np. na takie, które się jąkają, są drobnej budowy ciała bądź są zbyt dobrze lub zbyt biednie ubrane itd. Ryzyko atakowania jest większe w sytuacjach krańcowości - skrajne bogactwo lub skrajna bieda, duży sukces lub wielka porażka, piękno lub brzydota. Psychologowie uważają, że wszelka odmienność budzi w nas zakłopotanie, opór, obawę, niepokój, dlatego często atakuje się osoby odmienne niż my sami.

To, czy dziecko stanie się ofiarą, zależy od stopnia aprobaty danej społeczności dla prześladowań. Bezsilność ofiary może wynikać z braku umiejętności bronienia się, albo z lęku, że tylko rozsierdzi prześladowców.

W placówkach oświatowych występują głównie dwa „kierunki” przemocy. Pierwszy to tak zwana „fala” związana z obyczajowością uczniowską, drugi skierowany do słabszych, tylko dlatego, że są słabsi.

Uczniowie dręczeni boją się wskazywać swoich prześladowców, rodzice również nie reagują w obawie przed zemstą sprawców przemocy. Zadają sobie pytanie: co ważniejsze - dochodzenie sprawiedliwości, karanie sprawcy, czy względny „spokój”. Dziecko przestaje wierzyć w skuteczną pomoc, widzi bezradność swoich rodziców w sytuacji, kiedy jest zagrożone jego zdrowie poczucie bezpieczeństwa i zaczyna wierzyć, że liczy się tylko siła. Możemy powiedzieć, że zaczyna się rodzić kult siły. Dzieci te najczęściej szukają wsparcia w grupach o charakterze destruktywnym, zaczynają przystosowywać się do warunków, jakie dyktują silniejsi.

Brak reakcji nauczycieli na zauważone sytuacje przemocy odbierana jest jako przyzwolenie na przemoc.

Przemoc wobec rówieśników najczęściej stosują ci uczniowie, którym brakuj zainteresowania, troski, opieki i zrozumienia ze strony ich rodziców.

W szkole rzadko się zdarza, że sprawca jest chodzącym ZŁEM, a ofiara niewinnym uosobieniem dobroci. Należy więc unikać szybkiego osądzania i oceniania w kategoriach biało-czarnych.

Zachowanie ofiar często bywa niezrozumiałe, czasami zniechęcające do pomagania sprawiają wrażenie, że sami nie wiedzą czego chcą, zmieniają swoje decyzje. Trudno jednak wymagać od nich racjonalnego zachowania, kiedy rządzi nimi cały czas strach przed sprawcą. Uwikłani w cykl przemocy zatracają oni zdolność realnej oceny swojej sytuacji.

Jak więc postępować podczas rozmowy z ofiarą przemocy:

  • uświadomić, że doznaje przemocy,
  • uświadomić, że nie musi tego znosić,
  • dać komunikat „nie jesteś sam”,
  • wysłuchać, zebrać oczekiwania, dać czas,
  • powiedzieć, że przemoc jest karalna, za przemoc odpowiedzialny jest sprawca, dawać propozycje, a nie gotowe rozwiązania.

Nasze działania można ująć następująco:

  • okazać zainteresowanie ,
  • nadać komunikat wspierający,
  • umówić się na dalszą pomoc.

Czego nie robić:

  • okazywać zniecierpliwienia, irytacji,
  • obciążać odpowiedzialnością za to co się stało,
  • namawiać, żeby pogodziła się z sytuacją,
  • okazywać lekceważenia faktu przemocy,
  • podważać wiarygodność ofiary,
  • straszyć konsekwencjami typu: przez ciebie on będzie miał obniżoną ocenę.

Jak rozmawiać ze sprawcą przemocy?

  • opisać zachowanie,
  • dać szansę wypowiedzenia się,
  • upewnić, że chcesz mu pomóc,
  • poinformować o konsekwencjach,
  • zebrać propozycje dotyczące wspólnych działań,
  • systematyczne rozmowy.

Nasze działania można ująć następująco:

  • wyznaczanie granic,
  • informacje zwrotne,
  • określenie konsekwencji.

Celem tego jest przerwanie przemocy i pomoc sprawcy w znalezieniu lepszych sposobów odreagowania napięć i zaspokojenia potrzeb.

Nasze uczucia mają wpływ na sposób reagowania, stosunek do sprawcy i ofiary. Nauczyciel przeżywając bezsilność w konfrontacji z. przemocą czasami reaguje bez przekonania. Dzieci wyczuwają natychmiast brak zdecydowania, mogą to więc odbierać jako przyzwolenie na przemoc, potwierdzenie „taki już jest los”. Często jednak nauczyciele, uważając, że przemoc należy piętnować wpadają w złość, dają się ponieść gniewowi i sami stosują przemoc - krzyk, tarmoszenie, obrażanie, potwierdzając tym myśl, że relacje między ludźmi oparte są na tym kto silniejszy.

Bibliografia

  1. Adamczyk D., Agresja w szkole. „Wszystko dla Szkoły” 2000 nr 5
  2. Dymek M., Agresja wśród dzieci i młodzieży jako problem współczesnej szkoły. Ruch Pedagogiczny 1994 z. 3/4
  3. Rylke H., Węgrzynowska J., Milczarek A., Wychowanie przeciw przemocy: aktywna edukacja. Akademia Sztuk Społecznych. Warszawa: Fundacja Bene Vobis, 1998.
  4. Surzykiewicz J., Agresja i przemoc w szkole: uwarunkowania socjologiczne. Warszawa: Centrum Metodyczne Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej MEN, 2000.




Autor: Bożena Kapelewska
Początek publikacji: 2007-10-07
Komentarze + Dodaj komentarz
  • lola...:*, lola (odpowiedzi: 0)
  • bardzo fajne xD
 
Nasi partnerzy:
MEN SchoolNet eTwinning Związek Powiatów Polskich PCSS
Cisco OFEK Przyjazna Szkoła Fundacja Junior FIO CEO
Parafiada net PR Orange IMAX Cinema City WSP TWP
IMAGE PPI-ETC ArcaVir Master Solution Device


Projekt Polski Portal Edukacyjny Interkl@sa
powstał i był realizowany w latach 2000-2011 dzięki wsparciu
Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności.

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej "Polityce Prywatności".


Pytania i uwagi: portal@interklasa.pl

Regulamin portalu /  Polityka prywatności /  Ochrona własności intelektualnej /  Zasady korzystania / 
Wyłączenie odpowiedzialności /  Biuro prasowe /  Zasady współpracy /  Redakcja /  Kontakt

Przejdź na stronę ucznia Przejdź na stronę nauczyciela Przejdź na stronę rodzica Certyfikat sieciaki.pl Przyjazna strona kidprotect.pl