wtorek 02 września 2014 imieniny Juliana i Stefana 1621 - Bitwa pod Chocimiem
Do końca roku pozostało: 120 dni
Nauczyciel
Interaktywna mapa szkół
Język polski Historia WOS Sztuka (plastyka i muzyka) Języki obce Religia i etyka
Matematyka Fizyka i astronomia Chemia Biologia Przyroda Geografia Technika Informatyka
Przedmioty zawodowe WF Ścieżki edukacyjne Wychowanie przedszkolne Nauczanie zintegrowane Więcej
Kształcenie integracyjne

Kształcenie integracyjne

     System kształcenia niepełnosprawnych jako integralna część systemu edukacji musi w procesie reformy w coraz większym stopniu przechodzić od modelu segregacyjnego do modelu integracyjnego – i w tym kierunku zmierzają przyjęte rozwiązania prawne. Fundamentalną sprawą jest upowszechnianie wiedzy, która umożliwi nauczycielom, rodzicom i władzom samorządowym tworzenie warunków realizacji potrzeb edukacyjnych dzieci niepełnosprawnych.

Typy definicji niepełnosprawności:

  1. ogólne – do nich należy stosowana w krajach Unii Europejskiej definicja, w myśl której osoba niepełnosprawna to „osoba, która z powodu urazu, choroby lub wady wrodzonej ma poważne trudności albo nie jest w stanie wykonywać czynności, które osoba w tym wieku zazwyczaj jest zdolna wykonywać”,
  2. szczegółowe – odnoszące się do różnych typów niepełnosprawności; biorąc za kryterium rodzaj niepełnosprawności, wyróżnia się:
    • osoby z niesprawnością sensoryczną, do których należą osoby z uszkodzeniem narządów zmysłowych (osoby niewidome i słabo widzące oraz osoby głuche i słabo słyszące),
    • osoby z niepełnosprawnością fizyczną, do których należą osoby z niepełnosprawnością motoryczną – osoby z uszkodzeniem narządu ruchu oraz osoby z przewlekłymi schorzeniami narządów,
    • osoby z niepełnosprawnością psychiczną, do których należą osoby umysłowo upośledzone z niepełnosprawnością intelektualną, osoby psychicznie chore z zaburzeniami osobowości i zachowania oraz osoby cierpiące na epilepsję – z zaburzeniami świadomości,
    • osoby z niepełnosprawnością złożoną, a więc dotknięte więcej niż jedną niepełnosprawnością.
     Każdy nauczyciel pracujący w szkole masowej spotyka się z tego rodzaju problemami na co dzień. Jeśli w dalszym ciągu będą się rozwijały integracyjne formy kształcenia niepełnosprawnych, każdy nauczyciel musi mieć zapewniony dostęp do wiedzy i fachowej pomocy w dziedzinie pracy z dziećmi niepełnosprawnymi. Stopień, w jakim rozwiązany jest problem zaspokajania potrzeb edukacyjnych dzieci niepełnosprawnych, można traktować jako przesłankę oceny funkcjonowania całego systemu edukacyjnego.
     Nowoczesny system kształcenia niepełnosprawnych musi obejmować instytucje zapewniające wczesną diagnozę niepełnosprawności oraz specyficznych potrzeb edukacyjnych dziecka, a także poradnictwo dla nauczycieli i rodziców. Na system ten składają się szkoły specjalne i szkoły masowe realizujące kształcenie integracyjne oraz kształcenie indywidualne poza szkołą.
     Realizacja idei nowoczesnego systemu kształcenia niepełnosprawnych oznacza długotrwały proces obejmujący zmiany nie tylko organizacyjne, ale w dużej mierze związane ze świadomością społeczną i kształtowaniem postaw wobec niepełnosprawności.
     Mentalne bariery w sferze integracji w różnym stopniu dotyczą rozmaitych typów niepełnosprawności, ale generalnie społeczeństwo ma niewielką wiedzę o egzystencji niepełnosprawnych. W tym względzie istotną rolę muszą odgrywać między innymi publiczne media i ludzie kształtujący lokalną i rządową politykę oświatową.
     Kształcenie specjalne stanowi integralną część systemu oświaty w Polsce. Ustawa o systemie oświaty zakłada „dostosowanie treści, metod i organizacji nauczania do możliwości psychofizycznych uczniów”. Zakłada także możliwość korzystania z opieki psychologicznej i specjalnych form pomocy dydaktycznej, jak również pobierania nauki we wszystkich typach szkół przez dzieci oraz młodzież niepełnosprawną i niedostosowaną społecznie. Ustawa zobowiązuje ministra edukacji narodowej do ustalenia zasad i organizacji opieki nad uczniami niepełnosprawnymi oraz organizacji kształcenia specjalnego, a także ich kształcenia tych uczniów w ogólnodostępnych i integracyjnych szkołach oraz placówkach.
     Niewątpliwie właściwa i wczesna diagnoza oraz podjęcie pracy z dzieckiem, zanim ukończy ono 6 lat, jest podstawową przesłanką wyboru odpowiedniej formy kształcenia i powodzenia na ścieżce szkolnej. Jednym z podstawowych elementów systemu kształcenia niepełnosprawnych jest funkcjonowanie instytucji jak najwcześniej diagnozujących niepełnosprawność oraz udzielających pomocy rodzicom. W Polsce takimi instytucjami są poradnie psychologiczno-pedagogiczne lub inne poradnie specjalistyczne. Do poradni psychologiczno-pedagogicznych dzieci trafiają jednak stosunkowo późno.
     Ministerstwo Edukacji Narodowej uregulowało to zagadnienie czterema aktami wykonawczymi: zarządzeniem nr 15 ministra edukacji narodowej z dnia 25 maja 1993 r. w sprawie zasad udzielania pomocy psychologicznej i pedagogicznej (DzUrz MEN z 1993 r. nr 6, poz. 19), rozporządzeniem ministra edukacji narodowej z dnia 11 czerwca 1993 r. w sprawie organizacji i zasad działania publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych oraz innych publicznych poradni specjalistycznych (DzU z 1993 r. nr 67, poz. 322), zarządzeniem nr 29 ministra edukacji narodowej z dnia 4 października 1993 r. w sprawie zasad organizowania opieki nad uczniami niepełnosprawnymi, ich kształcenia w ogólnodostępnych i integracyjnych publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach oraz organizacji kształcenia specjalnego (DzUrz MEN nr 9, poz. 36) i rozporządzeniem ministra edukacji narodowej z dnia 21 lutego 1994 r. w sprawie rodzajów, organizacji i zasad działania publicznych placówek opiekuńczo-wychowawczych (DzU z 1994 r. nr 41, poz. 156).

     Niewątpliwie największe znaczenie ma zarządzenie nr 29, w którym wymieniono następujące formy kształcenia:
  • publiczne jednostki specjalne (przedszkola, szkoły podstawowe, szkoły przysposabiające do pracy zawodowej, szkoły zasadnicze, szkoły średnie, szkoły policealne i ośrodki szkolno-wychowawcze),
  • klasy w szkołach i placówkach ogólnodostępnych (integracyjne, specjalne, terapeutyczne),
  • kształcenie indywidualne; w indywidualnym nauczaniu i wychowaniu realizuje się program nauczania szkoły ogólnodostępnej, dostosowując go do możliwości ucznia określonych przez publiczną poradnię psychologiczno-pedagogiczną lub inną poradnię specjalistyczną,
    a w odniesieniu do dziecka upośledzonego umysłowo i niesłyszącego – przez odpowiedni program nauczania przedszkola lub szkoły specjalnej.
     Można więc stwierdzić, że zarządzenie stwarza zróżnicowane możliwości kształcenia niepełnosprawnych dzieci i młodzieży. Dodajmy, że do szkoły podstawowej specjalnej mogą uczęszczać uczniowie od 7. roku życia do ukończenia 21 lat, zaś do szkoły ponadpodstawowej specjalnej mogą uczęszczać uczniowie od 15. roku życia do jej ukończenia, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nich 24 lat.
     Wprowadzenie w życie przepisów powyższego zarządzenia pokazuje nieadekwatność jego wybranych przepisów do sytuacji, jakie mają miejsce w rzeczywistości. Wyraża się to między innymi w kwestii warunków, jakie muszą być spełnione, by szkoła mogła utworzyć oddział integracyjny. W rozporządzeniu stwierdza się, że liczba uczniów (wychowanków) w oddziale integracyjnym powinna wynosić od 15 do 20 osób, w tym od 3 do 5 uczniów niepełnosprawnych. Tymczasem w praktyce do danej rejonowej szkoły podstawowej najczęściej zgłasza się jeden lub dwóch uczniów niepełnosprawnych. W takim przypadku szkoła nie ma podstaw, by utworzyć klasę integracyjną. Jej utworzenie wiąże się z podniesieniem kosztów kształcenia jednego ucznia, gdyż w klasie musi być niewielu uczniów i odpowiednie wyposażenie.
     Można przyjąć tezę, że obecnie rozwiązania prawne stwarzają w Polsce podstawy do budowania nowoczesnego systemu kształcenia niepełnosprawnych. Bariery, z jakimi mamy do czynienia, mają charakter organizacyjno-finansowy, kompetencyjny (problem przygotowania nauczycieli), wreszcie mentalny. W społeczeństwie zarówno wśród rodziców, jak i nauczycieli, uczniów, administracji oświatowej (tak samorządowej, jak i rządowej) muszą być upowszechniane postawy sprzyjające integracji dzieci zdrowych i niepełnosprawnych.
     Reforma programowa i organizacyjno-strukturalna systemu oświaty ma między innymi służyć jak najpełniejszej realizacji indywidualnych potrzeb edukacyjnych dzieci i młodzieży. Kierunek zmian w całym systemie kształcenia sprzyja zmianom w dziedzinie kształcenia niepełnosprawnych.
     Kształcenie dzieci i młodzieży niepełnosprawnej musi być traktowane jako integralna część systemu edukacji. Patrzenie na system edukacyjny w kategoriach realizacji potrzeb edukacyjnych ucznia pokazuje zarówno problem barier i trudności, jakich doświadczają dzieci niepełnosprawne, jak i problem wykorzystania potencjałów dzieci wybitnie zdolnych. Dlatego można obrazowo powiedzieć, że najlepszym dowodem sprawności systemu będzie zaistnienie sytuacji, w której dziecko niepełnosprawne, a jednocześnie w jakiejś dziedzinie wybitnie zdolne będzie miało szansę wykorzystać swój potencjał.

Biuro Studiów i Ekspertyz, 1998 r.





Komentarze + Dodaj komentarz
Zapraszamy do wyrażania opinii, redakcja portalu Interklasa.
 
Nasi partnerzy:
MEN SchoolNet eTwinning Związek Powiatów Polskich PCSS
Cisco OFEK Przyjazna Szkoła Fundacja Junior FIO CEO
Parafiada net PR Orange IMAX Cinema City WSP TWP
IMAGE PPI-ETC ArcaVir Master Solution Device


Projekt Polski Portal Edukacyjny Interkl@sa
powstał i był realizowany w latach 2000-2011 dzięki wsparciu
Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności.

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej "Polityce Prywatności".


Pytania i uwagi: portal@interklasa.pl

Regulamin portalu /  Polityka prywatności /  Ochrona własności intelektualnej /  Zasady korzystania / 
Wyłączenie odpowiedzialności /  Biuro prasowe /  Zasady współpracy /  Redakcja /  Kontakt

Przejdź na stronę ucznia Przejdź na stronę nauczyciela Przejdź na stronę rodzica Certyfikat sieciaki.pl Przyjazna strona kidprotect.pl