niedziela 27 maja 2018 imieniny Jana i Juliusza 1564 - Zmarł Jan Kalwin
Do końca roku pozostało: 0 dni
Wychowanie przedszkolne
Interaktywna mapa szkół
Język polski Historia WOS Sztuka (plastyka i muzyka) Języki obce Religia i etyka
Matematyka Fizyka i astronomia Chemia Biologia Przyroda Geografia Technika Informatyka
Przedmioty zawodowe WF Ścieżki edukacyjne Wychowanie przedszkolne Nauczanie zintegrowane Więcej
  • Program wychowawczy przedszkola - powinność czy przywilej?
Program wychowawczy przedszkola - powinność czy przywilej?

Program wychowawczy przedszkola - powinność czy przywilej?

     Przedszkole jako instytucja w większym stopniu wychowująca niż ucząca przekazuje dziecku przede wszystkim treści wychowawcze wplecione w rytm życia codziennego, zajęcia i zabawy. Wyposaża „małego” człowieka w bogaty bagaż norm i zasad postępowania pomocnych w przedszkolnym życiu. Kształtuje zatem określone podstawy moralne. Nasuwa się w tym miejscu pytanie: czy wskazane jest więc tworzenie programu wychowawczego przedszkola, skoro z całą zasadnością możemy mówić o już istniejącym modelu? A jeżeli tak, to czy nie będzie to jeszcze jeden „martwy” dokument zalegający w szufladach?

     Różnorodność istniejących programów wychowawczych może nasuwać wątpliwość, dezorientować. A zatem czy tworzyć program wychowawczy przedszkola, gdy nie ma takiego wymogu prawnego, jaką formę mu nadać, wreszcie co w wychowaniu przedszkolaka uznać za ważne? Analizując problem, sięgnęłam do literatury przedmiotu. W opinii pedagogów w działaniach wychowawczych nie należy określać celów wychowawczych, gdyż stanowi to indoktrynację. Przeciw określaniu celów przemawiają także względy prakseologiczne, gdyż cel definiuje się jako wyobrażony stan rzeczy mogący być skutkiem naszego działania w określonym czasie. Jest to zatem widoczny efekt naszej pracy1. K. Danek określa cele edukacji jako planowe, a zarazem w miarę konkretne efekty kształcenia2.

     Jak zatem obserwować efekty kształcenia? Czy prezentowane przez dziecko postawy, które według nas są widocznym efektem wychowawczym, to rzeczywiste przekonania dziecka, czy tylko odgrywane dla nas zachowania. Czy jeśli po jakimś czasie z różnych powodów zanikają, możemy mówić, że osiągnęliśmy efekt wychowawczy? Ponadto cele wychowawcze dotyczą całej społeczności przedszkolnej. Jak zatem osiągnąć je u wszystkich dzieci?

     Bywa i tak, że cele sformułowane są w postaci działania: „kształtowanie”, „rozwijanie”, „rozbudzanie”, „rozwój moralny” itp., co jest sprzeczne z samą definicją celu (cel to efekt przyszły pracy)3.
     Nie mogąc zmierzyć czy też ocenić stopnia osiągnięcia celów, nie możemy stwierdzić, czy podjęliśmy właściwe sposoby działania, nie dowiemy się, jakie są skutki naszego wychowania. Poza tym sformułowanie celów łączy się z ustaleniem zadań wychowawczych, sposobów realizacji, różnego rodzaju terminami czy też wskazaniem osób odpowiedzialnych za ich realizację. Podejmując te działania, wprowadzamy treści wychowawcze w tradycyjne struktury planowania pracy w przedszkolu, co w przypadku wychowania nie ma racji bytu.

     Co zatem zamiast celów wychowawczych? Skłaniam się ku proponowanej przez Stefana Wlazło koncentracji określonych wartości. Spójny system wartości stanowić będzie treść wychowania. Określamy zasady postępowania respektujące ważne w życiu społeczności przedszkola wartości. Z zasad tych wyprowadzamy odpowiadające wartościom normy postępowania wskazujące, że dana zasada jest przestrzegana. Schemat wygląda następująco:

     Powyższą argumentację uwzględnia program wychowawczy Miejskiego Przedszkola nr 15 w Oświęcimiu, który powstał ze względu na potrzebę usystematyzowania pracy wychowawczej prowadzonej w przedszkolu. Bazę (podstawę) programu stanowią cztery fundamentalne, naszym zdaniem, w wychowaniu przedszkolnym wartości: bezpieczeństwo, zdrowie, kultura bycia oraz współdziałanie w grupie rówieśniczej. Realizacja kryjących się pod tymi wartościami treści jest bardzo prosta. Po prostu egzekwujemy od dziecka przestrzeganie wyodrębnionych norm postępowania. Mówimy mu: używaj form grzecznościowych „proszę”, „dziękuję”, „przepraszam”, nie krzycz, mów umiarkowanym głosem, dziel się z innymi tym, co masz. Owe normy postępowania są zrozumiałe dla dziecka w każdym wieku.

     A gdzie skutek naszego działania wychowawczego? Oto on: dziecko przestrzega, stosuje (bądź nie stosuje) wpajane mu zasady postępowania. Tak postrzegany program wychowawczy można rozbudowywać w dowolny sposób, nanosząc tylko kolejne działania wychowawcze, bez konieczności modyfikacji podstawy programu.

     Poniżej przedstawiam tekst programu wychowawczego Miejskiego Przedszkola nr 15 w Oświęcimiu.



PRZYPISY
1S. Wlazło, „Jak widzę program wychowawczy w szkole”, miesięcznik „Dyrektor Szkoły” 4/2000.

2 K. Danek, „Poszukiwanie lepszego systemu wychowania i kształcenia” [w:] Toruński Przegląd Oświatowy „45 minut” 4/1998, s. 7.

3 S. Wlazło, „Jak widzę program wychowawczy w szkole”, miesięcznik „Dyrektor Szkoły” 4/2000.





Autor: mgr Renata Dziubek
nauczyciel-doradca metodyczny ODN w Krakowie

Komentarze + Dodaj komentarz
  • wychowanie, gabriela (odpowiedzi: 0)
  • Teraz już wiem,że to najważniejszy aspekt rozwoju,kształcenie cudowna misja,ale wychować dobrego człowieka to sztuka nad sztukami.Odpowiedzialność za kształcenie emocjonalne jest tak wielka,że trudno czasami to sobie wyobrazić.Może wielcy pedzgodzy zdawali sobie z tego sprawę najlepiej(Korczak).
 
Nasi partnerzy:
MEN SchoolNet eTwinning Związek Powiatów Polskich PCSS
Cisco OFEK Przyjazna Szkoła Fundacja Junior FIO CEO
Parafiada net PR Orange IMAX Cinema City WSP TWP
IMAGE PPI-ETC ArcaVir Master Solution Device


Projekt Polski Portal Edukacyjny Interkl@sa
powstał i był realizowany w latach 2000-2011 dzięki wsparciu
Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności.

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej "Polityce Prywatności".


Pytania i uwagi: portal@interklasa.pl

Regulamin portalu /  Polityka prywatności /  Ochrona własności intelektualnej /  Zasady korzystania / 
Wyłączenie odpowiedzialności /  Biuro prasowe /  Zasady współpracy /  Redakcja /  Kontakt

Przejdź na stronę ucznia Przejdź na stronę nauczyciela Przejdź na stronę rodzica Certyfikat sieciaki.pl Przyjazna strona kidprotect.pl