środa 16 października 2019 imieniny Florentyny i Gawła 1978 - Karol Wojtyła obrany na papieża
Do końca roku pozostało: 0 dni
Język polski
Interaktywna mapa szkół
Język polski Historia WOS Sztuka (plastyka i muzyka) Języki obce Religia i etyka
Matematyka Fizyka i astronomia Chemia Biologia Przyroda Geografia Technika Informatyka
Przedmioty zawodowe WF Ścieżki edukacyjne Wychowanie przedszkolne Nauczanie zintegrowane Więcej
Gabriela Zapolska

"Moralność pani Dulskiej"

Gabriela Zapolska (1904)

Oto fragment listu Zapolskiej do Janowskiego z 19 stycznia 1900 roku: "Wyobraź sobie – posłałam tego szubrawca Janka za interesem. On poszedł i zapomniał zamknąć swego kuferka. Ja zajrzałam do kuferka i znalazłam mój czarny zegarek, łańcuszek, medalik, brelok, pierścionek z perełką i masę drobiazgów, które ten łotr kradł. Gdy wrócił, wołam go i pokazuję, on zbladł, ale wpada we wściekłość i mówi: "Wstydziłaby się Pani po cudzych kuferkach buszować!" Myślałam, że go zabiję. Kazałam mu natychmiast rzeczy spakować i wynosić się na złamanie karku."

W dużej części sprawdza się tu Flaubertowskie "Pani Bovary to ja". Ten list Zapolskiej jest doskonały: autorka najpierw odczuwa pokusę, by zajrzeć do kuferka, bo nie jest zamknięty, apriorycznie zakładając, że jeśli ma do czynienia ze służącym, to na pewno jest on złodziejem. Następnie odkrywa jego winę, obserwuje jego ostrą reakcję, wreszcie pisze list, w którym to wszystko opisuje, nie odczuwając śmieszności (dulszczyzny?) całego incydentu.

Moralność pani Dulskiej jest komedią w trzech aktach. Premiera sztuki odbyła się w Krakowie w 1906 roku, a wydano ją w Warszawie w 1907 roku.

Akcja Tragifarsy kołtuńskiej, z takim bowiem podtytułem bywała wystawiana, toczy się we Lwowie na początku XX wieku. Głównym problemem jest kryzys moralności mieszczańskiej ukazany przez kompromitację kołtuństwa Dulskich. Postacią wiodącą jest tytułowa bohaterka, właścicielka czynszowej kamienicy, której przypisuje się ograniczenie, bezwzględność i obłudę. Jej syn przy jej pełnej aprobacie uwodzi służącą, a ona dba tylko o to, by rzecz nie została ujawniona. Wydźwięk utworu jest pesymistyczny: ani zbuntowany Zbyszko, ani słabowita Mela nie są w stanie przeciwstawić się matce i środowisku. W utworze mamy znakomicie skonstruowane sceny, świetnie zarysowane postaci, które sprawiły, że dulszczyzna stała się obiegowym synonimem kołtunerii.

Dulska to postać reprezentatywna. Wprawdzie Boy, nie dostrzegając, że utwór Zapolskiej jest na miarę Moliera, pytał: "Dlaczego nie moralność księżnej pani?". Wiemy jednak, że wszystkiemu winna Dulska, którą jest każdy z nas. Świat Moralności pani Dulskiej jest duszny, ciasny i trywialny, ale jest w nim jeden błysk smutnego piękna – postać Meli.





Autor: Aleksandra Warzycha
Komentarze + Dodaj komentarz

Dodaj wątek
Tytuł*:
Treść*:
Autor*:
Email:

Kod*:
 
Nasi partnerzy:
MEN SchoolNet eTwinning Związek Powiatów Polskich PCSS
Cisco OFEK Przyjazna Szkoła Fundacja Junior FIO CEO
Parafiada net PR Orange IMAX Cinema City WSP TWP
IMAGE PPI-ETC ArcaVir Master Solution Device


Projekt Polski Portal Edukacyjny Interkl@sa
powstał i był realizowany w latach 2000-2011 dzięki wsparciu
Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności.

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej "Polityce Prywatności".


Pytania i uwagi: portal@interklasa.pl

Regulamin portalu /  Polityka prywatności /  Ochrona własności intelektualnej /  Zasady korzystania / 
Wyłączenie odpowiedzialności /  Biuro prasowe /  Zasady współpracy /  Redakcja /  Kontakt

Przejdź na stronę ucznia Przejdź na stronę nauczyciela Przejdź na stronę rodzica Certyfikat sieciaki.pl Przyjazna strona kidprotect.pl