piątek 05 marca 2021 imieniny Adriana i Fryderyka 1953 - Zmarł Józef Stalin
Do końca roku pozostało: 0 dni
Geografia
Interaktywna mapa szkół
Język polski Historia WOS Sztuka (plastyka i muzyka) Języki obce Religia i etyka
Matematyka Fizyka i astronomia Chemia Biologia Przyroda Geografia Technika Informatyka
Przedmioty zawodowe WF Ścieżki edukacyjne Wychowanie przedszkolne Nauczanie zintegrowane Więcej
Powstawanie meandrów

Krzywa erozyjna rzeki

Działalność wód na powierzchni Ziemi zaczyna się już w chwili, gdy pada deszcz. Jednak intensywne działanie występuje dopiero wówczas, gdy wody płyną stałymi łożyskami. Im większy jest spadek terenu, a więc im szybciej wody płyną (i im jest ich więcej), tym większa jest ich siła niszcząca.

Istotną cechą każdej rzeki jest jej profil podłużny (tzw. krzywa erozyjna), który odzwierciedla jej nachylenie na poszczególnych odcinkach. Jej koniec znajduje się na poziomie ujścia, który określamy podstawą erozyjną rzeki. Poniżej tego poziomu rzeka nie może już erodować. Każda rzeka dąży do osiągnięcia bazy erozyjnej.

Bieg górny rzeki odznacza się dużym spadkiem, dużą prędkością wody i intensywną erozją denną, dzięki której koryto rzeki jest głęboko wcięte w podłoże. Gdy rzeka płynie po skalnym, twardym podłożu, a ma duży spadek, wcina się ostro w teren i praca jej ograniczona jest głównie do erozji dennej, w mniejszym zaś stopniu do erozji bocznej. Jest to młodociane stadium rzeki. Kształt doliny rzeki w przekroju poprzecznym odpowiada wtedy literze V. Erozja denna w wąskiej gardzieli potoku podcina również zbocze, które osuwa się. Materiał osunięty zostanie wkrótce wyprzątnięty przez rzekę, a dno doliny rozszerzy się wskutek podcinania zboczy. Zbocza doliny rzeki stają się jednocześnie bardziej pochyłe. Ponadto prąd wody na wszelkich krzywiznach jest odgięty od środkowego położenia i skierowany ku wypukłej stronie krzywizny rzeki, wskutek czego brzeg jest stale podcinany i staje się bardziej stromy niż brzeg po wklęsłej stronie krzywizny. W ten sposób przekroje doliny stają się asymetryczne, a między krzywiznami biegu rzeki tworzą się ostrogi erozyjne.

W biegu środkowym rzeki spadek zwierciadła i prędkość wody ulegają zmniejszeniu, maleje erozja denna, natomiast zwiększa się erozja boczna, prowadząca do powstawania zakoli. Dolina rzeki staje się szersza - rzeka może zmieniać koryto podczas wezbrań; transportuje materiał przeniesiony z górnej części dorzecza.

W biegu dolnym rzeki spadek zwierciadła wody jest niewielki, a ruch wody powolny. Występuje tu akumulacja rumowiska powodująca podnoszenie się dna rzeki. Bieg rzeki kończy się zwykle ujściem do innej rzeki, jeziora lub morza.





Autor: Józef Kunicki
LO Olecko

Komentarze + Dodaj komentarz

o to mi chodziło
nikusia
maj 19, 2008, 17:47
super własnie tego potrzebowałam mam z tego sprawdzian a nic nie kumałam
 
Nasi partnerzy:
MEN SchoolNet eTwinning Związek Powiatów Polskich PCSS
Cisco OFEK Przyjazna Szkoła Fundacja Junior FIO CEO
Parafiada net PR Orange IMAX Cinema City WSP TWP
IMAGE PPI-ETC ArcaVir Master Solution Device


Projekt Polski Portal Edukacyjny Interkl@sa
powstał i był realizowany w latach 2000-2011 dzięki wsparciu
Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności.

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej "Polityce Prywatności".


Pytania i uwagi: portal@interklasa.pl

Regulamin portalu /  Polityka prywatności /  Ochrona własności intelektualnej /  Zasady korzystania / 
Wyłączenie odpowiedzialności /  Biuro prasowe /  Zasady współpracy /  Redakcja /  Kontakt

Przejdź na stronę ucznia Przejdź na stronę nauczyciela Przejdź na stronę rodzica Certyfikat sieciaki.pl Przyjazna strona kidprotect.pl